Beslissingen nemen off-piste – verschillen in het lawinebericht


Von Erwin an 27 Dezember 2018 · 18

In oktober was ik namens wePowder op het ISSW. Op de International Snow Science Workshop werden er veel voordrachten gegeven over het voorspellen en communiceren van lawinegevaar. Veel hiervan zien we terug in het lawinebericht, een tool die veel mensen gebruiken om hun beslissingen op te baseren. Natuurlijk weten de meesten van jullie het lawinebericht wel te vinden als je weer eens op trip gaat. En je weet meestal ook dat de plek waar je bent bepaalt welk lawinebericht je nodig hebt. Alleen al voor de Alpen worden er veel lawineberichten geschreven. Verschillende geografische regio’s hebben meestal hun eigen regionale lawinedienst, waarop ook weer uitzonderingen zijn ( In Italië zijn er bijvoorbeeld de Aineva en Meteomont die beide voor dezelfde gebieden lawineberichten publiceren ).

Misschien heb je al eens in de buurt van een grens tussen twee regio’s gezeten en ervaren dat het “over de grens” anders is. Dat het anders is, is niet altijd logisch verklaarbaar door een verschil in omstandigheden en terrein, maar zou ook wel eens door een andere interpretatie kunnen komen. *

Praktijkvoorbeeld bij mij in de buurt

Als voorbeeld heb ik twee lawineberichten van aan elkaar grenzende regio’s naast elkaar afgebeeld. De lawineberichten zijn uitgegeven voor zondag 23 december 2018.

Lawineberichten voor zondag 23.12.2018 voor Tirol links en Salzburg rechts (Oostenrijk)
Lawineberichten voor zondag 23.12.2018 voor Tirol links en Salzburg rechts (Oostenrijk)

Hierbij is er een opvallend verschil in het gevarenniveau tussen Tirol (links, voornamelijk Stufe 2 “Mässig” en dus geel) en Salzburg (rechts, voornamelijk Stufe 3 “Erheblich” en dus oranje). Je zou zelfs kunnen denken, “hee, als ik naar Tirol ga, dan mag ik 5 graden steiler rijden”. Maar pas op: de natuur denkt niet in door ons getrokken grenzen, het hoogalpiene terrein van de Alpenhoofdkam loopt gewoon door tussen Tirol en Salzburg. Wat dan wel te doen?

De kaarten van Tirol en het Salzburgerland zetten me aan tot denken. Ik kan door ze te vergelijken de informatie beter begrijpen. Iedere “Gefahrenstufe” heeft namelijk een bepaalde bandbreedte. Zo kun je in Stufe 2 aan de hoge kant zitten, en in Stufe 3 aan de lage kant. Als je het lawinebericht van Tirol leest, dan lees je dat ze in de loop van de dag een toename van het lawinegevaar voorspellen, echter je ziet dit (nog) niet terug in de Gefahrenstufe. Het kan dus best zijn dat ze in de loop van de dag heel hoog in Gefahrenstufe 2 zitten, maar dat ze het nog steeds 2 vinden. Daarentegen vinden ze het in Salzburg al Stufe 3, maar wellicht net aan.

Ik gebruik nogal vaak Duitse termen in mijn communicatie. Voor de Nederlandse vertaling van Gefahrenstufe verkies ik “gevarenniveau 1” boven “lawinegevaar 1”. Dit laatste wordt weliswaar o.a. door de NKBV gecommuniceerd, echter het lawinegevaar dat achter de verschillende niveaus schuilgaat, is niet discreet maar continue en neemt exponentieel toe. Ook in het Engels wordt voor de discrete niveau’s de term “Danger level” gebruikt. Zie [hier ](https://wepowder.com/nl/forum/topic/223879 ) voor meer info.

Tip: Zit je in de praktijk in de buurt van zo’n grens met verschillende waarden en wil je een eenduidige Gefahrenstufe, bijvoorbeeld om de reductiemethode toe te passen, dan zou ik van de gevaarlijkste situatie, dus van de hoogste Gefahrenstufe uitgaan.

Verschillen tussen lawineberichten over de hele Alpen

Bovenstaande verschillen treden vaker op. Frank Techel, één van de sprekers op de ISSW, heeft uitgebreid onderzoek hiernaar gedaan.

Zie ook:

  • Frank Techel et al.. Spatial consistency and bias in avalanche forecasts – a case study in the European Alps. Natural hazards and earth system sciences 18, 2697-2716 (2018)
  • Frank Techel et al.. Consistency in regional avalanche forecasts: a look across borders. Proceedings of the International Snow Science Workshop, Innsbruck, Austria. (2018)

De Alpen met de regio’s behorende bij de verschillende lawinediensten (begrensd door de dikke zwarte of rode lijnen) en hun subregio’s (dunne zwarte lijnen)
De Alpen met de regio’s behorende bij de verschillende lawinediensten (begrensd door de dikke zwarte of rode lijnen) en hun subregio’s (dunne zwarte lijnen)

In bovenstaande figuur zie je een overzicht van alle regio’s en subregio’s die bij de verschillende lawinediensten horen. Hoe vaak verschillen over de grenzen optreden, is zichtbaar in onderstaande figuur. Hoe duidelijker de grens tussen twee regio’s, des te vaker er verschillende Gefahrenstufen worden uitgegeven. Ofwel hoe dikker de getrokken lijn, des te kleiner de kans op overeenstemming, dus des te vaker dat er verschillen zijn. De kleuren zijn enkel gekozen om de diverse lawinedienstregio’s zichtbaar te maken. (Bron: F. Techel)

Verschillen tussen de uitgegeven Gefahrenstufe van aaneengrenzende regio’s.
Verschillen tussen de uitgegeven Gefahrenstufe van aaneengrenzende regio’s.

Kijkend naar bovenstaande figuur valt op dat de grootste verschillen optreden bij landsgrenzen en bij de grenzen die horen bij regio’s van verschillende lawinediensten, bijvoorbeeld in Oostenrijk. Binnen de regio van één lawinedienst zijn de verschillen veel kleiner, wat op zich logisch is aangezien ze voor een passend plaatje willen zorgen. Het land met de minste interne verschillen is Zwitserland, waar ze met het SLF één lawinedienst voor het hele land hebben.

Lawinegevaar 4 of 5?

Er blijkt een groot verschil te zijn in hoe vaak Gefahrenstufe 4 of 5 uitgegeven worden, een verschil dat niet alleen met een verschil in hoogte van het terrein te verklaren is. Zo zijn er delen van Frankrijk en Italie waar significant vaker Stufe 4 of 5 uitgegeven wordt in vergelijking met Zwitserland.

Verder valt mij op dat er bij mij thuis in Salzburg (SAL) een hele dikke zwarte lijn bijna helemaal van west naar oost loopt. Die loopt precies door het dal van de Pinzgau, met ten zuiden daarvan de Hohe Taurern met hun hoogalpiene terrein (tot boven de 3000 m). Ten noorden van het dal zijn de Inneralpine Grasberge, die bijna allemaal onder 2200 m liggen. Niet vreemd dus, dat bij de grens tussen deze subregio’s veel verschillen zijn in de Gefahrenstufe.

Vraag: Ben jij ook wel eens verschillen tegegekomen in regio’s waar jullie regelmatig zitten? En kun je die verschillen misschien verklaren?

Canada

Om af te sluiten wil ik het nog even hebben over de voordracht van Grant Statham. Die heeft een soortgelijk onderzoek voor West Canada verricht en komt ook tot de conclusie dat er veel verschillen zijn tussen het lawinegevaar dat door drie verschillende lawinediensten gecommuniceerd wordt.

Hij heeft hierbij ook gekeken naar de prioriteit die een typisch lawineprobleem krijgt in de communicatie. In dit geval werd gekeken naar een “Deep Persisitent Slab Problem” (dus een Altschnee probleem). Kijkend naar onderstaande figuur lijkt er geen enkele samenhang te zijn voor de prioriteit die dit probleem krijgt bij de drie verschillende lawinediensten. Een verandering in prioriteit bleek nogal eens te corresponderen met een wisseling van de forecaster (voorspeller).

Bovenstaande fuguur: Drie lawinediensten (blauwe, rode en grijze lijn) en welke prioriteit het typische lawineprobleem “Deep Persistent Slab Problem” krijgt in de communicatie: Problem 1, 2, of 3. Duidelijk zichtbaar is dat er weinig correlatie is. In veel gevallen was een verandering in prioriteit met niets anders dan een wisseling in voorspeller te correleren. (Bron: Grant Statham)

Mensenwerk

Het opstellen van een lawinebericht is en blijft vooral mensenwerk. Voor het opstellen van het lawinebericht zijn er talloze waarnemingen nodig, waarnemingen die op een zo goed mogelijke manier volgens de European Avalanche Danger Scale geinterpreteerd worden.

Het is eigenlijk niet zo gek dat er verschillen optreden. Om hier op een goede manier mee om te gaan, dien je vooral verder te kijken dan alleen de uitgegeven Gefahrenstufe (gevarenniveau, avalanche danger level). Juist verderop in het lawinebericht lees je meer over wat het probleem is en waar je dit kunt verwachten. Ook al zijn er dus nogal eens verschillen in Gefahrenstufe tussen de diverse lawinediensten, mijn ervaring is dat vaak dezelfde typische problemen terugkomen.

Vraag: wat neem jij mee uit het lawinebericht en hoe beslis jij met deze informatie?

Kommentare


  • 49
    Advanced
    49 op 27 Dezember 2018 · 11:43
    Herkenbaar, Monte Rosa is Piemonte en Aosta. Wonderbaarlijk vaak ben ik op Passo Salati in een stap van stufe 2 in stufe 4 beland. Nou ja, volgens de berichten dan.
    montagna bianca, ti amo
  • meteomorris
    Expert
    meteomorris op 27 Dezember 2018 · 12:36
    @49 oude linkmichel 😉
    May the powder be with you.
  • Erwin
    Elite
    Erwin op 27 Dezember 2018 · 13:11
    Herkenbaar, Monte Rosa is Piemonte en Aosta. Wonderbaarlijk vaak ben ik op Passo Salati in een stap van stufe 2 in stufe 4 beland. Nou ja, volgens de berichten dan.49 op 27 dec 2018 11:43

    Ha @49 dat is best een extreem voorbeeld. Hoe ervaarde je de omstandigheden zelf en hoe ging je hiermee om?
  • 49
    Advanced
    49 op 27 Dezember 2018 · 14:37
    @meteomorris, ja, knap heh!?!
    @Erwin, afwijkingen in beoordeling tussen Aosta en Piemonte zijn niet heel zeldzaam. Meestal is het verschil niet 2 volle niveaus, maar ook dat is niet eenmalig geweest. Een eigen oordeel vormen op basis van waarneming, kennis van de ontwikkeling van het sneeuwdek gedurende de winter, gesprekken met andere (meer ervaren) berggangers en de geschreven tekst van de lawineberichten geeft mij betere informatie dan droog naar de gemelde stufes kijken. Dit lijkt mij voor hit-and-run rijders wel lastiger goed uit te voeren dan voor een sitting-duck.
    montagna bianca, ti amo
  • Erwin
    Elite
    Erwin op 27 Dezember 2018 · 14:57

    Een eigen oordeel vormen op basis van waarneming, kennis van de ontwikkeling van het sneeuwdek gedurende de winter, gesprekken met andere (meer ervaren) berggangers en de geschreven tekst van de lawineberichten geeft mij betere informatie dan droog naar de gemelde stufes kijken.49 op 27 dec 2018 14:37


    Klinkt helemaal prima. Zo te lezen kijk je dan inderdaad meer naar wat het heersende probleem is. Ik heb bij mij thuis te maken met een skigebied dat iedere dag alleen een "Gefahrenstufe" afgaf die nogal eens verschilde van het officiële lawinebericht voor diezelfde regio.
  • nzwarts
    Advanced
    nzwarts op 27 Dezember 2018 · 17:47
    Goed en belangrijk onderwerp. Ik probeer altijd wat verder te kijken dan mijn neus lang is. Mooi voorbeeld was https://wepowder.com/nl/forum/topic/184278. Waarin de Oostenrijkers in Gargellen stufe 4 en de Zwitsers in Davos stufe 3 aangaven. Blijft een prachtige casus uit 2013 obv informatie uit 2009.
  • kanski
    Elite
    kanski op 27 Dezember 2018 · 19:50
    In Zwitserland gebruiken ze sinds afgelopen winter (17/18) aanzienlijk vaker stufe 4. Dit o.a. om het meer gelijk te trekken met de buurlanden.
    Never ski faster than your guardian Angel can fly!
  • Haas
    Expert
    Haas op 27 Dezember 2018 · 20:33
    In Zwitserland gebruiken ze sinds afgelopen winter (17/18) aanzienlijk vaker stufe 4. Dit o.a. om het meer gelijk te trekken met de buurlanden. kanski op 27 dec 2018 19:50

    Die buurlanden hadden zich ook aan kunnen passen aan de zwitsers... 😉
    There are no secrets, only information you don't yet have...!!
  • kanski
    Elite
    kanski op 27 Dezember 2018 · 21:03
    Had gekund Haas! Maar nu weten we uit het verleden dat Zwitsers zich makkelijk aanpassen aan de buurlanden als het heet wordt!
    Never ski faster than your guardian Angel can fly!
  • vasco
    Advanced
    vasco op 28 Dezember 2018 · 11:44
    Verder natuurlijk niet te vergeten dat er een redelijke kans is (15%?) dat lawinebericht een te lage Gefahrenstufe wordt uitgegeven, het is immers maar een voorspelling. 15% geeft echter een verwachtingswaarde van 1 keer per week. Extra reden om zelf erg goed op te blijven letten, en je hier heel bewust van de zijn als je toch al lijnen rijdt die op het randje van "accepteerbaar" risico liggen.
  • bertjebertje
    Advanced
    bertjebertje op 28 Dezember 2018 · 13:20
    Had gekund Haas! Maar nu weten we uit het verleden dat Zwitsers zich makkelijk aanpassen aan de buurlanden als het heet wordt!kanski op 27 dec 2018 21:03
    LOL
  • evr66
    Beginner
    evr66 op 29 Dezember 2018 · 20:12
    Hier vanmorgen ook iets dergelijks. Lawine bericht voor het gebied (aosta) 1-2. Kijk je bij de lift, staat er doodleuk een stufe 3. Zijn toch wel heel grote verschillen.
  • Erwin
    Elite
    Erwin op 29 Dezember 2018 · 23:24
    Hier vanmorgen ook iets dergelijks. Lawine bericht voor het gebied (aosta) 1-2. Kijk je bij de lift, staat er doodleuk een stufe 3. Zijn toch wel heel grote verschillen.evr66 op 29 dec 2018 20:12

    Staat er nog meer info bij de lift dan alleen de Stufe?
  • evr66
    Beginner
    evr66 op 30 Dezember 2018 · 05:23
    Heel apart, hing in het dorp/dalstation een uitgebreide print met de 1-2 zoals al op de pc gevonden. Middenstation bij de lift alleen een 3 zonder nadere toelichting, maar wel voorzien van recent update tijdstip (paar uur voor we daar waren).

    In geval van twijfel niet inhalen, dus van 3 uitgegaan. Op zich geen probleem natuurlijk.
  • 49
    Advanced
    49 op 30 Dezember 2018 · 12:16
    @evr66 wanneer er veel lemmingen uit Milaan eo de berg op komen hangen ze die 3 daar vaak uit voorzorg op
    montagna bianca, ti amo
  • evr66
    Beginner
    evr66 op 30 Dezember 2018 · 16:03
    Zou kunnen, was al veel drukker dan voorgaande dagen.
  • Erwin
    Elite
    Erwin op 31 Dezember 2018 · 08:05
    @evr66 wanneer er veel lemmingen uit Milaan eo de berg op komen hangen ze die 3 daar vaak uit voorzorg op49 op 30 dec 2018 12:16
    Dat het gebied de Gefahrenstufe hoger instelt dan de Gefahrenstufe uitgegeven door de regionale lawinedienst is iets dat hier bij mij ook gebeurt. Ik denk ook vaker uit voorzorg, al zegt de pistedienst van het gebied dat zij de inschatting lokaal beter kunnen maken. Tegen dat laatste is niet echt iets in te brengen. Dus better safe than sorry inderdaad.
  • evr66
    Beginner
    evr66 op 31 Dezember 2018 · 21:46
    Vandaag zat iedereen eensgezind op 2 😉

Antworten

Du musst eingeloggt sein, um auf dieses Thema zu antworten. Bitte Einloggen oder erstelle einen Account.

Upgrade zu wepowder Pro

  • Erweiterte 14-Tage Vorhersage
  • Hangneigungs- und Expositionsebenen
  • Begeisternde Freeride Varianten
wePowder Pro