Hoe lees je het lawinebericht?


Door Haas op 9 december 2012 · 17

Het lawinebericht is voor veel freeriders de basis waarop ze hun beslissingen nemen of een bepaalde helling wel of niet safe is. Het lawinebericht bevat daarmee essentiële informatie die je helpt bij het nemen van je beslissingen. Hoewel vaak niet meer dan een A4-tje zit het boordevol informatie. Maar hoe lees je het lawinebericht en wat is voor jou relevant?

De afgelopen jaren hebben Morris en ik heel wat freeriders voorbij zien komen. Tijdens cursussen, lezingen en in de sneeuw. En vooral in de sneeuw is ons opgevallen dat de informatie soms verkeerd geïnterpreteerd wordt. Tijd voor een handleiding die ik samen met Morris heb opgesteld.

Het lawinebericht

In de winter verschijnt bijna dagelijks voor ieder gehucht in de Alpen en Pyreneen een lawinebericht. Deze lawineberichten worden opgesteld door lokale lawinediensten die meerdere bronnen raadplegen voordat ze met een actueel lawinebericht komen. (Klik hier indien je wilt weten hoe een lawinebericht exact tot stand komt).

Hoewel de opbouw van het lawinebericht per dienst verschilt vind je in ieder bericht de volgende elementen.

  • Het actuele lawinegevaar in een getal van 1 tot en met 5

  • De hoogte in meters tot waar het lawinegevaar geldt

  • De expositie van de helling waar het gevaar het grootst is

  • Een beschrijving van het actuele lawinegevaar

Veel informatie die je zeker niet altijd nodig hebt om een goede beslissing te nemen.

Stap voor stap

Om je te helpen bij het nemen van je beslissingen wat tips. Neem deze stap voor stap en sla geen enkele over. Per stap staat aangegeven wat je moet weten/kunnen.

1. Vind een lawinebericht

Iets wat vroeger nog een opgave was, maar tegenwoordig overal te vinden. Via lawinedienst.nl, de bestemmingsbeschrijvingen op wePowder, bij de kassa van de bergbahnen, de skipatrol, de lokale skischool, in de krant en soms zelfs op de lokale teletekst. Eenmaal het lawinebericht van jouw gebied gevonden kun je door naar de volgende stap.

2. Hoe groot is het lawinegevaar?

Ieder lawinebericht bevat tijdens de wintermaanden een getal van 1 tot en met 5. Dit getal geeft de kans op lawines weer. In al die jaren is men er achter gekomen dat die getallen ook de basis vormen voor een heel simpel beslissingsmodel. Het luidt als volgt.

  • Lawinegevaar 5 = blijf binnen

  • Lawinegevaar 4 = blijf op de piste

  • Lawinegevaar 3 = ga niet op hellingen steiler dan 35 graden

  • Lawinegevaar 2 = ga niet op hellingen steiler dan 40 graden

Wat moet je weten?

Je moet weten hoe hoog het hoogste actuele lawinegevaar in jouw gebied is en je moet weten hoe steil de hellingen zijn. En natuurlijk moet je dan weten tot hoe steil je dan mag gaan. En je moet weten wat telt voor de steilheid. Daarvoor geldt namelijk het steilste stuk van de helling van 20 x 20 meter.

Wat moet je daarvoor kunnen?

Dat bewuste getal in een lawinebericht zien te vinden. En daarnaast moet je de steilheid van een helling kunnen inschatten. De steilheid van een helling kun je leren inschatten met het blote oog, navragen bij de pistedienst, danwel meten op een zogenaamde topografische kaart. Weet je de steilheid niet, dan kun je ook geen goede beslissing nemen en loop je dus gevaar.

3.Op welke hoogte geldt het lawinegevaar?

Bijna altijd is het zo dat het lawinegevaar lager in het dal is dan hoger op de berg. Dit heeft als gevolg dat je (om save te blijven) boven een bepaalde hoogte, minder steile hellingen kunt rijden dan lager op de berg.

Wat moet je weten?

Je moet weten boven welke hoogte het hoogste lawinegevaar geldt. Je moet weten of het lawinebericht een onderscheid maakt tussen het lawinegevaar boven en onder een bepaalde hoogte.

Wat moet je daarvoor kunnen?

Je moet met zekerheid uit het lawinebericht op kunnen maken of een onderscheid maakt tussen het lawinegevaar boven en onder een bepaalde hoogte. Je moet met behulp van een hoogtemeter of een kaart vast kunnen stellen op welke hoogte je zit. Lukt je dat, dan weet je preciezer waar je op de berg steiler of minder steil kunt rijden. Kun je dit niet opmaken uit het lawinebericht, dan geldt dat je het hoogste lawinegevaar mee neemt in je beslissing.

Intermezzo

Je ziet dat ja voor stap 1 tot en met 3 in bijna alle gevallen de lokale taal niet machtig hoeft te zijn. Deze cijfers zijn voor bijna iedereen met gemak uit een lawinebericht te halen. Maar vanaf stap 4 wordt het al een stuk ingewikkelder. Overschat jezelf niet.

4. Voor welke exposities op de helling geldt het hoogste gevaar?

Regelmatig komt het voor dat het hoogste lawinegevaar alleen geldt voor bepaalde delen van de hellingen. Bijvoorbeeld alles tussen Noordwest en Oost. Wat als consequentie heeft dat je op hellingen tussen West en zuidoost dan dus steiler mag gaan.

Wat moet je weten?

Je moet weten voor welke exposities van de hellingen het hoogste lawinegevaar geldt. Je moet weten of het lawinebericht een onderscheid maakt tussen de exposities.

Wat moet je daarvoor kunnen?

LET OP: dit is echt al hogere wiskunde, Want een in het algemene zuidhelling kan in een couloir een beschutte oost-expostie bezitten en dat deel van de helling is dan dus gevaarlijk op basis van bovenstaand voorbeeld.

Dit vergt al bijzondere vaardigheden. Je moet namelijk met zekerheid uit het lawinebericht op kunnen maken voor welke exposities het lawinegevaar geldt en je moet met behulp van een kompas, de zon en het blote oog vast kunnen stellen welke exposities een helling bevat. Kun je dit niet opmaken uit het lawinebericht en/of kun je geen onderscheid aanbrengen in de expositie van de helling, dan geldt dat je het hoogste lawinegevaar mee neemt in je beslissing.

Verschillende expositierozen
Verschillende expositierozen

5. De Interpretatie van het lawinegevaar

Naast het getal bevat het lawinebericht nog allerhande subtiliteiten. De uitgeschreven versie geeft je vaak allerhande tips en suggesties die je mee kunt nemen in je beslissing. Maar dit is echt hogere wiskunde die je enkel kunt begrijpen als je stap 1 tot en met 4 tot in de puntjes beheerst en de taal waarin het lawinebericht is geschreven beheerst. Je vindt bijvoorbeeld aanwijzingen waar je nog poeder kunt vinden, over gevaarlijke diepe lagen in het sneeuwdek, informatie over mogelijke gevaarlijke overgangen etc.

Wat moet je daarvoor kunnen?

LET OP: dit is echt hogere wiskunde. Je moet de subtiliteiten van de lawinekunde kennen en beheersen en dat ook nog eens in een vreemde taal.

Samenvattend

Bovenstaand geeft je een handleiding bij de interpretatie van het lawinebericht. Ik hoop dat het je helpt. Heb je vragen, suggesties of verbeterpunten. Schroom niet en deel ze hier dan knutsel ik er nog verder aan samen met Morris.

Op een poederrijke winter!

Reacties


  • Niels
    Advanced
    Niels op 9 december 2012 · 12:55
    Top verhaal Haas! Je bent lekker op dreef!

    Wellicht handig om te vermelden dat jou verhaal een nuttige reminder is voor iedereen die hier al vaker mee gewerkt heeft. Maar dat je dit als beginner pas echt leert tijdens een goede praktijkcursus.
  • JaapvR
    Tourist
    JaapvR op 9 december 2012 · 14:19
    Haas wanneer komt je boek uit? Ik schrijf me vast in. Duidelijke taal.
  • JaapvR
    Tourist
    JaapvR op 9 december 2012 · 14:23
    Oja, kleine toevoeging is misschien het vermelden van het 'omjeheenkijk'-bereik voor steilheid,

    dus in welk gebied je op zoek moet naar 'het steilste blokje' van 20x20 meter: bij 2 enkele tientallen meters, bij 3 150 meter / de hele wand.
  • xos
    Tourist
    xos op 9 december 2012 · 14:30
    Thx, heb wel een vraagje over combinatie van de expositie en hoogte.

    Stel dat de gevaarlijke exposities zich op W-N-O bevindingen en er is een hoogte van 1500m opgegeven met stufe 3. Geldt deze stufe dan voor alle exposities van west naar oost vanaf 1500m? En voor de overige hellingen kan een niveau lager gehanteerd worden? Maw, een zuidhelling op 2300m hoogte zou op basis van het lawinebericht een go zijn net als een noordhelling op 1200m? Uiteraard moeten regionale/lokale omstandigheden meegenomen worden om te bepalen of het een definitieve go wordt.
  • Jesper
    Advanced
    Jesper op 9 december 2012 · 14:48
    Nog een ander puntje ter verduidelijking is dat jullie niet specificeren wat gehanteerd moet worden met betrekking tot de windroos, namelijk wat je kunt afleiden wat betreft de stufe op basis van wat in de windroos aangegeven staat als exposities met een hoger risico.

    Als ik het goed heb geldt op de exposities die als gevaarlijk staan aangegeven de algemene stufe uit het bericht en voor de rest eentje lager, klopt dat?
  • SPAM
    Advanced
    SPAM op 9 december 2012 · 15:50
    @xos, 2 keer ja!
    Wie niet chased moet veel weken boeken!
  • JaapvR
    Tourist
    JaapvR op 9 december 2012 · 16:10
    volgens mij ligt het genuanceerder: 'een stufe aftrekken' in de minder riskante hellingen is een veel-gebruikte vuistregel. Die vuistregel is echter niet gebaseerd op richtlijnen vanuit de verantwoordelijke lawinediensten! Het SLF vermeldt expliciet dat veel skiers deze regel gebruiken, maar dat zij er bij het formuleren van hun lawinebericht GEEN rekening mee houden.

    Kortom: soms zit je met '1 stufe aftrek' redelijk goed, soms niet. En denk ook aan de logaritmische schaal: hoeveel is stufe 4 min 1 stufe in het kwadraat? 16-8 is de ondergrens....

    Oppassen dus, en nadenken, lezen, bij twijfel de grens niet opzoeken...
  • ThijsKennis
    Expert
    ThijsKennis op 9 december 2012 · 16:33
    Verander "Een handleiding" maar in "Dé handleiding", wat mij betreft! Zeer helder!
    Pow!
  • RenedeM
    Beginner
    RenedeM op 9 december 2012 · 17:08
    Haas, bedankt voor het stuk. Een goede basis voor het lezen van een lawinebericht. Misschien ook leuk om in het forum een aantal berichten te bespreken en te analyseren (zowel duits als frans). Oefening baart kunst in dit geval?
  • MartijnSchell
    Elite
    MartijnSchell op 9 december 2012 · 22:58
    guest82 heeft hier een punt. In een aantal stations in FR of I waar veel mensen off-piste gaan is het onduidelijk. Dat begint eigenlijk al met de lawine vlag. GEEL staat voor 1 en 2. GEBLOKT staat voor 3 en 4 en ZWART staat voor 5. Als je bij gevaar vier aanbeveelt om op de piste te blijven dan schept de geblokte vlag verwarring. Interpreteren we een degradatie van dit systeem? Zou gevaar 4 niet ook de zwarte vlag moeten krijgen, want bij een echte 5 is het skigebied dikwijls gewoon gesloten. Daarbij is het overigens niet ondenkbaar dat een pisteur of liftbediende geen benul heeft waar hij het over heeft. Vandaag nog hoorde ik iemand van 'het personeel' Clavière zeggen. Het lawinegevaar vandaag is zeer groot (5). Wel apart als de helling vrijwel volledig is afgekrast schuin boven zijn hoofd.
  • Haas
    Expert
    Haas op 10 december 2012 · 00:13
    Inderdaad. De reactie van guest 182 zou een discussie kunnen veroorzaken. En hierbij komt (weer) de factor mens om de hoek kijken. Je zou en poll kunnen houden, wie er met lawinegevaar 4 nog off piste gaat...
    Waar het hier echter om gaat is hoe, je tot een 'go or no go' komt. Belangrijk daarbij is dat je het risico dat je loopt goed weet in te schatten. Hoe groot je risico bereidheid is, is een ander verhaal maar evengoed heel belangrijk. De inschatting van het risico dat je op een bepaalde helling loopt zal accurater worden naarmate je meer kennis hebt. In geval van twijfel door een mogelijk gebrek aan kennis val je terug op de elementaire reductie methode en blijf je bij lawine gevaar 4 uit de buurt van hellingen met een grotere hellingshoek dan 30 graden. Het is vrij moeilijk voor gebieden / lawinegevaar waarschuwings diensten (en ook hier op wepowder trouwens.) om freeriders met verschillend kennis niveau verschillende waarschuwingen te geven. Vaak zie je wel zinnetjes als: 'Mit Erfahrung in der Lawinenbeurteilung kann man diese Gefahrenstellen erkennen und ausweichen' in lawineberichten terug komen. De vraag is dan natuurlijk hoeveel erfahrung... die inschatting maak je dan weer zelf.

    Mocht je het gevoel hebben dat je kennis tekort schiet om een verstandige beslissing te nemen. Kun je door een simpele truc toch off piste, en vindt je vaak de mooiste routes!
    Huur een gids!
    Daarover binnenkort meer.
    stay tuned
    There are no secrets, only information you don't yet have...!!
  • Snowzone
    Advanced
    Snowzone op 10 december 2012 · 09:09
    Ik was niet ingelogd toen ik mijn reactie postte (guest182), maar ik verbaas me erover dat er gewoon niet genoeg informatie wordt verstrekt bij hoog lawine gevaar. Ik vind dit ook de verantwoordelijkhied van het skigebied. De gemiddelde liftbediende heeft geen idee volgens mij. Ik was afgelopen ma/di in Val D'Isere waar alle liften maandag dicht waren. In de middag naar Tignes gereden waar wel 2 liften open waren. Zeer veel mensen buiten de piste zonder een rugzak bij lawinegevaar 4. Welliswaar op een relatief veilige helling, maar al deze mensen zijn waarschijnlijk de volgende dag, toen er meer liften opengingen, ook gewoon buiten de piste gegaan. Ik heb het idee dat het gros van de mensen gewoon niet bewust is van de gevaren.
    Waarom wordt je er bijv. bij het kopen van de skipas niet gewezen op het lawinegevaar?

    Dinsdag gingen er in Val d'Isere meer liften open, maar het was nog steeds lawinegevaar 4. eerlijk gezegd moet je wel heel sterk in je schoenen staan om dan niet de berg op te gaan bij zo'n dikke dump.
  • MartijnSchell
    Elite
    MartijnSchell op 10 december 2012 · 09:10
    @Haas. Dit brengt me op het idee om eens wat te schrijven over 'Ben je ervaren?'
    Ik klim in de pen. Wordt vervolgd.
  • meteomorris
    Tourist
    meteomorris op 10 december 2012 · 09:11
    @Martijn Schell.. kom maar door!
    May the powder be with you.
  • Haas
    Expert
    Haas op 10 december 2012 · 19:24
    @martijn Great! ben benieuwd.
    There are no secrets, only information you don't yet have...!!
  • Rogier
    Elite
    Rogier op 12 december 2012 · 14:11
    Over de lawinevlaggen ik weet dat de ANENA op aanvraag van Franse pisteurs bezig is met een nieuw vlaggen systeem. Juist om deze problemen te voorkomen.
  • Hein
    Beginner
    Hein op 17 januari 2013 · 12:35
    Erg goed verhaal. Dank daarvoor. Het enige wat mij nog onduidelijk blijft is de kleur van de Expositieroos. Ik neem aan dat zwart de gevaarlijke kanten zijn en hoe lichter de kleur van de roos, hoe minder gevaar?
    Rijd hard!

Reageer

Je hebt een account nodig om te kunnen reageren in dit topic. Login of registreer.

Upgrade naar wepowder Pro

  • Uitgebreide 14 dagen verwachting
  • Hellingshoek- en expositielagen
  • Inspirerende freeride routes
wepowder Pro